Na to, czy matka może wyprowadzić się z dzieckiem bez zgody ojca, wpływ ma przede wszystkim zakres posiadanych przez ojca praw rodzicielskich, ale nie tylko. Jeśli przysługują one obojgu rodzicom, o istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie, w tym o zmianie miejsca zamieszkania. W przypadku braku porozumienia między nimi rozstrzyga sąd opiekuńczy.
Wyprowadzka matki z dzieckiem a zgoda ojca – w jakich sytuacjach zgoda jest wymagana?
Kluczowe dla rozstrzygnięcia kwestii zmiany miejsca zamieszkania i zgody ojca na wyprowadzkę dziecka jest określenie zakresu jego władzy rodzicielskiej. W przypadku:
- pełni praw rodzicielskich posiadanych przez ojca – matka powinna uzyskać jego zgodę co do zmiany miejsca zamieszkania dziecka, a w przypadku braku porozumienia – zgodę sądu opiekuńczego. W tym wypadku konieczne jest wystosowanie wniosku do sądu o rozstrzygnięcie o istotnych sprawach dziecka.
- ograniczenia ojcu władzy rodzicielskiej – jeżeli władza rodzicielska została ograniczona przykładowo wyłącznie do współdecydowaniu o leczeniu czy też edukacji, zgodę ojca na wyprowadzkę nie jest wymagana. Kluczowy jest bowiem zakres ograniczenia praw rodzicielskich ojca.
- pozbawienia ojca praw rodzicielskich – zgoda ojca do zmiany miejsca zamieszkania nie jest konieczna.
Kiedy matka może wyprowadzić się z dzieckiem bez zgody ojca?
Jeżeli tylko matka dziecka posiada prawa rodzicielskie, wówczas może ona zmienić miejsce zamieszkania dziecka bez potrzeby uzyskiwania zgody ojca na przeprowadzkę. O posiadaniu władzy rodzicielskiej wyłącznie przez matkę możemy mówić, gdy:
- ojciec dziecka nie żyje;
- ojciec dziecka nie ma pełnej zdolności do czynności prawnych np. został ubezwłasnowolniony;
- ojciec dziecka został pozbawiony władzy rodzicielskiej orzeczeniem sądu np. z powodu stosowania przemocy fizycznej i psychicznej;
- władza rodzicielska ojca dziecka uległa zawieszeniu np. „z powodu stałego pobytu zagranicą i tworzenia nowych podstaw swojej egzystencji” (zgodnie z wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 29 listopada 1999 roku, sygn. akt: III CKN 483/98).
💡Przykład:
Po rozwodzie pani Anna wychowywała córkę i syna samodzielnie. Z powodu stosowania wobec rodziny, zarówno żony, jak i dzieci, przemocy fizycznej i psychicznej, pan Jerzy został pozbawiony władzy rodzicielskiej. Pani Anna planuje wyjazd dziecka i wyprowadzkę do innego miasta, aby tam układać swoje życie od nowa. W tej sytuacji prawnej może podjąć decyzję, nie prosząc o wyrażenie zgody ich ojca.
🧐 Sprawdź 👉👉 Czy pozbawienie praw rodzicielskich zwalnia z płacenia alimentów?💰
Wyprowadzka matki z dzieckiem a ograniczona władza rodzicielska ojca
Nieco inaczej wygląda sytuacja matki, gdy władza rodzicielska jest ograniczona. Punktem wyjścia jest wówczas zakres ograniczenia. Może ono bowiem dotyczyć konkretnie prawa do współdecydowania o miejscu zamieszkania dziecka, a może też zakładać, że ojciec ma prawo decydować o istotnych sprawach dziecka. Matka może zatem wyprowadzić się z dzieckiem bez zgody ojca wtedy, gdy ma on ograniczone prawa rodzicielskie w taki sposób, że o miejscu tym decydować nie może. W drugim wypadku matka musi otrzymać zgodę na zmianę miejsca zamieszkania.
💡Przykład:
Pani Joanna po rozstaniu z konkubentem, ojcem Jasia, wychowuje syna samodzielnie w Łodzi. Ponieważ ona i jej były partner nie mogli dojść do porozumienia w sprawach związanych z wychowaniem (wyborem szkoły, dodatkowych zajęć sportowych i uczestniczenia w zajęciach etyki w szkole), sąd powierzył wykonywanie władzy pani Joannie, jednocześnie ograniczając ją ojcu. Zastrzegł, że nie może on decydować o istotnych sprawach dotyczących syna, w tym o miejscu jego zamieszkania. Pani Joanna, która otrzymała propozycję pracy w Warszawie, nie musi występować do byłego partnera i ojca Jasia o zgodę na przeprowadzkę razem z synem.
👀 Dowiedz się więcej na temat uregulowania kontaktów ojca z dzieckiem👉👉 Jak przebiega sprawa o kontakty z dzieckiem? 📞👶
Zmiana miejsca zamieszkania dziecka do innego miasta w przypadku posiadania pełnej władzy rodzicielskiej obojga rodziców – czy zgoda ojca jest konieczna?
Matka, która zamierza wyprowadzić się z dzieckiem do innego miasta, musi uzyskać zgodę ojca, który posiada pełną władzę rodzicielską. Jeśli brak jest porozumienia między rodzicami, wówczas konieczna jest zgoda sądowa.
Obowiązek współdziałania w istotnych sprawach dotyczących dziecka, wynika z art. 97 § 2 KRO. Do istotnych spraw, które dotyczą dziecka, należą wybór szkoły, zawodu, sposobu leczenia, spędzania wolnego czasu. Rozstrzygnięciem o istotnej sprawie dziecka jest także takie, które dotyczy miejsca jego pobytu.
Marlena Słupińska-Strysik
Podsumowanie – Wyprowadzka matki z dzieckiem a zgoda ojca
✔️ O istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie. W przypadku braku porozumienia między nimi rozstrzyga sąd opiekuńczy.
✔️ W przypadku konfliktu rodziców co do miejsca zamieszkania dziecka, matka małoletniego powinna wystąpić do sądu z wnioskiem o rozstrzygnięcie w istotnych sprawach dziecka.
✔️ Za miejsce zamieszkania uznaje się miejscowość, w której osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu. Miejscem zamieszkania dziecka jest zaś miejsce zamieszkania rodziców albo jednego z nich, jeżeli przysługuje mu wyłączna władza rodzicielska lub powierzone zostało mu jej wykonywanie.
✔️ Co do zasady władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom. W określonych prawem sytuacjach tj. w razie zagrożenia dobra dziecka lub z powodu braku porozumienia rodziców żyjących w rozłączeniu, sąd może tę władzę ograniczyć lub nawet jej pozbawić.
✔️ Wykonywanie władzy rodzicielskiej opiera się zatem przede wszystkim na zasadzie autonomii, która przejawia się w tym, że każdy z rodziców jest zarówno uprawnione, jak i zobowiązane do samodzielnego jej wykonywania. W myśl art. 97 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego: „jeżeli władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, każde z nich jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania”.
Źródło:
Adwokat w Poznaniu. Specjalistka od spraw rodzinnych i spadkowych. Posiada bogatą praktykę w sprawach o rozwód, podział majątku, kontakty z dziećmi, władzę rodzicielską i opiekę nad dziećmi. Specjalizuje się zwłaszcza w trudnych rozwodach – gdy w grę wchodzi podział majątku firmowego, walka o winę lub o dzieci.
Ukończyła studia prawnicze na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, a także podyplomowe studia z zakresu rachunkowości na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu. Następnie ukończyła aplikację radcowską i zdała egzamin radcowski. Wykonywała zawód radcy
prawnego. Obecnie wykonuje zawód adwokata. Prowadzi praktykę adwokacką w Poznaniu, Wolsztynie oraz w Świeciu. W trudnych sprawach o rozwód oraz o podział majątku wspólnego reprezentuje klientów w całej Polsce.
Autorka licznych publikacji z zakresu prawa rodzinnego i cywilnego.
Prawnik w Poznaniu, aplikant radcowski przy Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Poznaniu. Specjalistka od spraw rodzinnych – zwłaszcza spraw o alimenty, kontakty z dziećmi i władzę rodzicielską.
Absolwentka prawa na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Studia kończone obroną pracy magisterskiej pt. „Sytuacja zwierząt w prawie cywilnym ze szczególnym uwzględnieniem rękojmi przy sprzedaży”. Dzięki temu połączyła jedną z jej ulubionych dziedzin prawa - czyli prawa cywilnego z kynologią.
Doświadczenie zawodowe zdobywała już w czasie studiów, pracując w kancelariach adwokackich i radcowskich, a także w Urzędzie Skarbowym Poznań - Winogrady, dzięki czemu poza zagadnieniami prawnymi posiada praktyczną znajomość prawa podatkowego.
Prywatnie wielka miłośniczka psów i szeroko pojętej kynologii, uwielbia także koreańskie filmy i seriale.
