Ustalenie ojcostwa może nastąpić zarówno z inicjatywy mężczyzny, który domniemywa, że jest ojcem dziecka, matki, jak i samego dziecka. Sposób i tryb ustalenia ojcostwa mogą być różne. Odmiennie zostały też uregulowane przez ustawodawcę terminy dla ustalenia ojcostwa. Czy możliwe jest ono po latach? Jeśli tak, to ile lat może maksymalnie upłynąć? Sprawdź, jakie ograniczenia czasowe przewidziane są dla ustalenia ojcostwa.
Czy sądowe ustalenie ojcostwa po latach jest możliwe?
W kontekście sądowego ustalenia ojcostwa często pojawia się pytanie o możliwość wystąpienia z powództwem po latach. Odpowiedź na to pytanie różni się w zależności od tego, kto występuje z powództwem o ustalenie ojcostwa:
- dziecko – może podjąć próby ustalenia ojcostwa w każdym czasie, nawet po osiągnięciu przez siebie pełnoletności;
- matka lub domniemany ojciec – ustalenie ojcostwa po latach ograniczone jest wiekiem dziecka, po ukończeniu 18 lat wytoczenie powództwa nie będzie możliwe;
- prokurator – w każdym czasie.
Wytoczenie powództwa o ustalenie ojcostwa przez dziecko
Dziecko, które ma prawo do sądowego ustalenia ojcostwa, nie zostało przez ustawodawcę ograniczone czasowo. W praktyce są to dość często spotykane sytuacje, bo wówczas dziecko jako osoba z pełną zdolnością do czynności prawnych, występuje z powództwem samodzielnie.
Powództwo matki lub domniemanego ojca
Zgoła odmiennie ustawodawca uregulował możliwość wystąpienia z powództwem o ustalenie ojcostwa przez matkę dziecka lub domniemanego ojca. Zgodnie z art. 84 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego nie mogą oni wytoczyć powództwa po osiągnięciu przez dziecko pełnoletności. Zatem ustalenie ojcostwa po latach przez matkę lub domniemanego ojca ograniczone jest wiekiem dziecka.
Czym jest sądowe ustalenie ojcostwa?
Sądowe ustalenie ojcostwa to jeden z trzech sposobów znanych w polskim porządku prawnym dla określenia pochodzenia dziecka od danego mężczyzny i jednocześnie jeden z dwóch sposobów ustalenia ojcostwa, obok uznania ojcostwa, przy czym odrębną podstawę pochodzenia dziecka stanowi domniemanie zawarte w art. 62 KRO.
Ingerencja sądu dotyczy jednak sytuacji, gdy z jakichś powodów nie nastąpiło uznanie ojcostwa. Mając na uwadze zasadę domniemania pochodzenia dziecka od męża matki, sądowe ustalenie ojcostwa dotyczy dziecka, wobec którego nie działa domniemanie z art. 62 KRO.
Zgodnie z art. 84 KRO, który szczegółowo reguluje zasady wystąpienia z powództwem o ustalenie ojcostwa, może go żądać:
- dziecko,
- matka,
- domniemany ojciec,
- a także prokurator (jeżeli wymaga tego dobro dziecka lub ochrona interesu społecznego, stosownie do art. 86 KRO).
2 sposoby ustalenia ojcostwa
Polski ustawodawca dopuszcza 2 sposoby na ustalenie ojcostwa dziecka, w stosunku, do którego nie działa domniemanie pochodzenia od męża matki. Są to:
- sądowe ustalenie ojcostwa, gdzie najistotniejszym dowodem jest test DNA,
- uznanie ojcostwa – przed kierownikiem USC,
👀 Zobacz także 👉👉 Jak napisać wniosek o zaprzeczenie ojcostwa? ✍️
Uznanie ojcostwa – warunki
Zgodnie z art. 73 KRO, uznanie ojcostwa następuje wtedy, gdy mężczyzna, od którego pochodzi dziecko, oświadczy przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego, że jest ojcem dziecka. Co ważne, poza oświadczeniem mężczyzny konieczne jest także złożenie oświadczenia przez kobietę, będącą matką dziecka. Może ona potwierdzić ojcostwo przed tym samym kierownikiem urzędu stanu cywilnego w chwili składania przez mężczyznę oświadczenia albo zrobić to najpóźniej w ciągu 3 miesięcy.
Należy też zaznaczyć, że oświadczenie może zostać złożone przed sądem opiekuńczym, a za granicą – przed polskim konsulem lub osobą wyznaczoną do wykonywania jego funkcji. W przypadku zachodzenia niebezpieczeństwa grożącego życiu matki lub mężczyzny, który ma uznać dziecko, oświadczenie może zostać złożone również przed:
- notariuszem,
- wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta),
- starostą, marszałkiem województwa,
- sekretarzem powiatu albo gminy
oraz zostać stosownie zaprotokołowane.
🤓 Sprawdź 👉👉 Prawa ojca do dziecka po śmierci matki 👨🦰⚖️👶
Terminy uznania ojcostwa
Uznanie ojcostwa poprzez złożenie stosownego oświadczenia może dotyczyć zarówno dziecka urodzonego, jak i dziecka poczętego i nienarodzonego. Jeśli chodzi o terminy, których dotrzymania ustawodawca wymaga dla ważności ustalenia ojcostwa przez uznanie, to jest to okres 3 miesięcy od dnia złożenia oświadczenia o uznaniu dziecka przez mężczyznę, w ciągu których matka musi potwierdzić to oświadczenie.
Warto także zaznaczyć, że uznanie ojcostwa nie jest możliwe, gdy toczy się już sprawa o ustalenie ojcostwa.
🤔 Dowiedź się więcej 👉 Czy trzeba płacić alimenty na nie swoje dziecko? – alimenty na cudze dzieci 💰
Marlena Słupińska-Strysik
Podsumowanie – Sprawa o ustalenie ojcostwa adwokat Poznań
✔️ Uznanie ojcostwa następuje przez złożenie stosownego oświadczenia przed określonym ustawowo urzędnikiem.
✔️ W sprawie o ustalenie ojcostwa kluczowe znaczenie ma badanie DNA, który materiał genetyczny stanowi dowód pochodzenia dziecka od biologicznego ojca.
✔️ Sądowe ustalenie ojcostwa nie jest dopuszczalne, gdy pochodzenie dziecka zostało wcześniej ustalone poprzez uznanie dziecka.
✔️ Ustalić ojcostwo można wyłącznie w stosunku do dziecka urodzonego. Jest to więc regulacja zgoła odmienna względem uznania ojcostwa, które może dotyczyć dziecka poczętego, ale nie urodzonego.
✔️ W razie, gdyby dziecko zmarło przed osiągnięciem pełnoletności, matka i domniemany ojciec nie tracą prawa do ustalenia ojcostwa, niemniej w dalszym ciągu ograniczeni są ,,granicą’’ pełnoletnością dziecka. Powództwo mogą bowiem złożyć do dnia, w którym dziecko pełnoletność by osiągnęło, gdyby żyło.
✔️ Sprawę przed sądem inicjuje pozew o ustalenie ojcostwa. Jeżeli chcesz wytoczyć powództwo o ustalenie ojcostwa, zapraszamy do kontaktu z naszą Kancelarią Adwokacką. Konsultacja z doświadczonym adwokatem może się ona odbyć telefonicznie, online lub w naszym oddziale w:
- Poznaniu,
- Wolsztynie,
- Świeciu,
- Nowym Tomyślu.
W artykule powyżej znajdziesz formularz kontaktowy.
Źródło:
- https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/kodeks-rodzinny-i-opiekunczy-16785962/art-86
- https://arslege.pl/domniemanie-ojcostwa-meza-matki/k2/a491/
- https://lexlege.pl/krio/art-84/
- https://lexlege.pl/krio/art-73/
Adwokat w Poznaniu. Specjalistka od spraw rodzinnych i spadkowych. Posiada bogatą praktykę w sprawach o rozwód, podział majątku, kontakty z dziećmi, władzę rodzicielską i opiekę nad dziećmi. Specjalizuje się zwłaszcza w trudnych rozwodach – gdy w grę wchodzi podział majątku firmowego, walka o winę lub o dzieci.
Ukończyła studia prawnicze na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, a także podyplomowe studia z zakresu rachunkowości na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu. Następnie ukończyła aplikację radcowską i zdała egzamin radcowski. Wykonywała zawód radcy
prawnego. Obecnie wykonuje zawód adwokata. Prowadzi praktykę adwokacką w Poznaniu, Wolsztynie oraz w Świeciu. W trudnych sprawach o rozwód oraz o podział majątku wspólnego reprezentuje klientów w całej Polsce.
Autorka licznych publikacji z zakresu prawa rodzinnego i cywilnego.
Prawnik w Poznaniu, aplikant radcowski przy Okręgowej Izbie Radców Prawnych w Poznaniu. Specjalistka od spraw rodzinnych – zwłaszcza spraw o alimenty, kontakty z dziećmi i władzę rodzicielską.
Absolwentka prawa na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Studia kończone obroną pracy magisterskiej pt. „Sytuacja zwierząt w prawie cywilnym ze szczególnym uwzględnieniem rękojmi przy sprzedaży”. Dzięki temu połączyła jedną z jej ulubionych dziedzin prawa - czyli prawa cywilnego z kynologią.
Doświadczenie zawodowe zdobywała już w czasie studiów, pracując w kancelariach adwokackich i radcowskich, a także w Urzędzie Skarbowym Poznań - Winogrady, dzięki czemu poza zagadnieniami prawnymi posiada praktyczną znajomość prawa podatkowego.
Prywatnie wielka miłośniczka psów i szeroko pojętej kynologii, uwielbia także koreańskie filmy i seriale.
